1977 – Locomotiva★Cooperativa

ΘΕΑΤΡΟ #63 Ο ΠΑΓΟΠΩΛΗΣ ΕΡΧΕΤΑΙ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:30 +0000

Ο “Παγοπώλης” γράφτηκε στα 1939 – μιαν εποχή πικρότατη για τον Ο’ Νηλ. Η πολεμική θύελλα που πρόβαινε στον ορίζοντα, τον είχε ταράξει βαθύτατα. Αργότερα, σε μια δημόσια εξομολόγηση (1956), είπε: “Ο πόλεμος μ’ έκανε να καταλάβω πως στήριζα, την πίστη μου στις παλιές αξίες – κι αυτές είχαν χαθεί… Είναι πολύ θλιβερό, αλλά σήμερα δεν υπάρχουν πια αξίες για να στηρίξουν τη ζωή…”.
Την ταραχή του αυτή καθρεφτίζει ο “Παγοπώλης” – τούτο το “επιβλητικό οικοδόμημα που ύψωσε η Γιγάντια Απελπισία”, όπως τ’ ονόμασε ο John Gassner. Γράφοντάς το, ο Ο’ Νηλ απαρνήθηκε τα μορφικά πειράματα που τόσο τον είχαν γοητεύσει άλλοτε – απ’ τον εξπρεσσιονισμό του “Αυτοκράτορα Τζόουνς” ως τις μάσκες του “Μεγάλου Θεού Μπράουν” κι ως τη φροϋδική Ορέστεια “Το πένθος ταιριάζει στην Ηλέκτρα”. Ξαναγύρισε στο ρεαλισμό των πρώτων του έργων, κι ανάτρεξε στο μεταλλείο των αναμνήσεών του, τριάντα σχεδόν χρόνια πίσω – όταν, νεαρός ναυτικός και “τυχοδιώκτης”, σύχναζε στα μπαρ του Downtown, των λαϊκών συνοικιών της Νέας Υόρκης. (Απόσπασμα από τον πρόλογο της έκδοσης)

ΘΕΑΤΡΟ #64 ΚΟΙΜΙΣΜΕΝΗ ΤΡΕΛΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:30 +0000

Στο έργο αυτό το πνεύμα του συγγραφέα, με τα χείλη του αεικίνητου και τρισχαριτωμένου Ντεν Ντόριαν, αποσκοπεί να φέρει στην επιφάνεια τις αρχέγονες δυνάμεις, την πρωτόγονη εκείνη ορμή που έβαλε κάποτε ο άνθρωπος μέσα στους ρωμαλέους θρύλους της πατρίδας του και που, άμα απομακρυνθεί απ’ αυτούς, χάνει τον εαυτό του, χάνει τον έρωτα για τη ζωή και γίνεται ένας νυσταλέος νοικοκυράκος μέσα στο φοβισμένο κλίμα της παπαδοκρατούμενης κοινωνίας του. […] (Από την έκδοση)

ΘΕΑΤΡΟ #66 ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΕΠΟΧΕΣ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:30 +0000

ΘΕΑΤΡΟ #68 Ο ΟΡΦΕΑΣ ΣΤΟΝ ΑΔΗ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:30 +0000

Περίληψη

Το 1939 ο Τεννεσσή Ουίλλιαμς γράφει ένα δίπρακτο έργο με τίτλο “Η μάχη των Αγγέλων” και το 1957, με βάση το έργο αυτό και ορισμένους από τους χαρακτήρες του, γράφει τον “Ορφέα στον Άδη”, που παρουσιάζεται την ίδια χρονιά σε κεντρική σκηνή της Νέας Υόρκης. Η ηρωίδα του έργου Πριγκηπέσα ζει στον αμερικάνικο Νότο παντρεμένη με τον γηραιό Τζέημπ, που είναι ιδιοκτήτης καταστήματος γενικού εμπορίου, το οποίο διευθύνει η νεαρή γυναίκα του. Στη μικρή τους πόλη έρχεται ο νεαρός Βαλ, που η Πριγκηπέσα προσλαμβάνει ως υπάλληλο στο κατάστημα. Ο παθιασμένος έρωτας των δυο νέων έχει άσχημη κατάληξη όταν ο Βαλ-Ορφέας προσπαθεί να πάρει μαζί του την Πριγκηπέσα-Ευρυδίκη, που τη σκοτώνει ο Τζέημπ-Πλούτων κρατώντας τη για πάντα στον Άδη της μικρής τους πόλης.

ΘΕΑΤΡΟ #74 ΣΟΛΟΥΝΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:30 +0000

Η υπόθεση εκτυλίσσεται στη Γουατεμάλα. Κεντρική Αμερική. Εποχή σύγχρονη.
Δωμάτιο ευρύχωρο, ήσυχο και άνετο εξοχικού σπιτιού. Στο βάθος, από μια ορθάνοιχτη πόρτα φαίνονται τα καταπράσινα βουνά, γεμάτα πουλιά, μυρωδάτα αγριολούλουδα, μέλι και φρούτα. Δεξιά, ένα τζάκι και πάνω σ’ αυτό μια εγχώρια μάσκα ξεχωρίζει καθαρά. Έχει φυσικό μέγεθος περισσότερο οβάλ παρά στρογγυλό. Η μισή είναι πορτοκαλιά, η άλλη κίτρινη. Στην πορτοκαλιά μεριά, ο κύκλος του ματιού και το μισό στόμα είναι μαύρα. Απέναντι απ’ το τζάκι μια πολυθρόνα. Όχι μακριά απ’ την πολυθρόνα, ένα τραπεζάκι και πάνω σ’ αυτό, το πορτρέτο της ηρωίδας σ’ ένα ωραίο ασημένιο κάντρο. Μια μικρή πόρτα επικοινωνεί με τ’ άλλα δωμάτια. Από τη δεξιά μεριά η τραπεζαρία: ένα τραπέζι, καρέκλες, ένα παλιό μπαούλο, ένας πίνακας κυνηγιού και δίπλα απ’ την πόρτα της κουζίνας, μια κρεμάστρα. Πάνω στο τραπέζι μια στάμνα, και ποτήρια.
Η βροχή κοντεύει να σταματήσει αλλά το απόγευμα είναι υγρό και σκοτεινό. (Από την έκδοση)

ΘΕΑΤΡΟ #56 ΔΙΑΚΟΠΗ ΓΙΑ ΤΕΧΝΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:25 +0000

Όταν έμαθα ότι η “Διακοπή για τεχνικούς λόγους” θα δημοσιευτεί στην Ελλάδα, ξαφνικά με κατέκλυσαν πολλές μνήμες. Όχι βέβαια ταξιδιωτικές, γιατί δυστυχώς δεν έχω ακόμα επισκεφτεί την πατρίδα σας. Θυμήθηκα τα παλιά, τις ώρες των αρχαίων ελληνικών στο γυμνάσιο, τα δακτυλικά εξάμετρα της Ιλιάδας και της Οδύσσειας που διαβάζαμε με μέτρο και τα μεταφράζαμε κομπιάζοντας στην αρχή και αργότερα νεράκι χάρη στην αυστηρότητα του καθηγητή. Θυμήθηκα την ποίηση τον Όμηρου. Θυμήθηκα τους μεγάλους τραγικούς, τον Αισχύλο, τον Σοφοκλή και τον Ευριπίδη: Για όλες τις γενιές των θεατρικών συγγραφέων στέκονται δάσκαλοι και ζωντανά παραδείγματα, ενώ ταυτόχρονα είναι οι αιώνιοι σύγχρονοι και “συνάδελφοι”, αφού στις αφίσες του νεότερου ρεπερτορίου τα ονόματά τους βρίσκονται πλάι στα ονόματα των σημερινών συγγραφέων. Ένιωσα αμέσως πόσο μεγάλη τιμή είναι για μένα να δώσω με το δικό μου έργο εξετάσεις στη δική τους γη.
Παρουσιάζω λοιπόν στον έλληνα αναγνώστη με ευχαρίστηση αλλά και αγωνία την κωμωδία μου.
Η “Διακοπή για τεχνικούς λόγους” γράφτηκε το 1970 και είναι το τρίτο έργο μου που ανέβηκε στη σκηνή και είναι το τρίτο έργο μου που ανέβηκε στη σκηνή. Το έγραψα κάτω από μια ψυχική διάθεση όλο πίκρα: Μελαγχολούσα με όσα καταλάβαινα, στα μικρότερα η μεγαλύτερα προβλήματα και στις στενότερες ή ευρύτερες κοινωνικές ομάδες, για τη φθορά των ανθρώπινων σχέσεων, για την ελάττωση της ευθύνης που νιώθει ο καθένας για το διπλανό του, για τον εγωισμό, για την εσωστρέφεια, για την επιφανειακότητα των συναισθημάτων, για την ερημιά των κενών χωρίς περιεχόμενο λέξεων, και για την έλλειψη πραγματικού ενδιαφέροντος. Και πως γεννήθηκε παρ’ όλα αυτά από τέτοια βιώματα μια κωμωδία; Ίσως, αντίθετα με όσα λογάριαζα -αφού τουλάχιστον δεν είχα αποφασίσει εκ των προτέρων το είδος- η συμπεριφορά, ο τρόπος του σκέπτεσθαι, και οι συναισθηματικές και διανοητικές αντιδράσεις των ηρώων μου με οδήγησαν στη δημιουργία αυτής της κωμωδίας. Πιστεύω ότι στην ουσία πρόκειται για ρεαλιστικό έργο, αν και υπάρχει και το στοιχείο του παράλογου: η συμμετοχή του Χριστού. Ήθελα απλώς να κρατήσω τον καθρέφτη της πραγματικότητας μπροστά στην ανθρώπινη φύση της εποχής μας, και βλέπετε τι έδειξε ο καθρέφτης! (Από την παρουσίαση της έκδοσης)

ΘΕΑΤΡΟ #41 ΛΟΚΑΝΤΙΕΡΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:25 +0000

“Λοκάντα” είναι το ξενοδοχείο ύπνου και φαγητού, κάτι σαν τις δικιές μας “πανσιόν”. Σε μια τέτοια λοκάντα παίζεται η κωμωδία : σκηνικό που μας θυμίζει τη “Βαβυλωνία” του Βυζαντίου. Μόνο που εδώ το κύριο πρόσωπο είναι γυναίκα, η γεμάτη τσαχπινιά και χάρες Μιραντολίνα (τ’ όνομά της σημαίνει: ή “θαυμαστούτσικη”) και γύρω απ’ το πρόσωπό της πλέκεται όλη η δράση. Όλα σχεδόν τ’ ανδρικά πρόσωπα της κωμωδίας (Ιππότης, Μαρκήσιος, Κόμης, Φαβρίκης, Υπηρέτης του Ιππότη) μ’ αυτήν έχουν να κάνουν, ενώ οι δυο θεατρίνες μπαίνουν για να διευκολύνουν τη δράση δίνουν την ευκαιρία οι δυο ερωτοχτυπημένοι άντρες ν’ απομακρυνθούν για λίγο από τη Λοκαντιέρα, για να της δοθεί ίσα – ίσα ο χρόνος να τυλίξει τον “κύριο Ιππότη”. Μόνο που αυτός ο “αγριάνθρωπος” έχει πέσει εκεί μέσα από ένα άλλο κόσμο, όπου, τον πρώτο λόγο έχει η ντομπροσύνη αρχικά, αλλά μετά τα σπαθιά και τα στιλέτα, στην πρώτη παρασπονδία. Ευτυχώς που η Λοκαντιέρα κατάφερε να βρεθεί προστατευμένη στη δύσκολη στιγμή (όχι βέβαια από τον “κηδεμόνα” της, τον άφραγκο Μαρκήσιο), κι έτσι το έργο δεν καταλήγει σ’ ερωτικό δράμα. […] (Από την έκδοση)

ΘΕΑΤΡΟ #44 ΧΟΥΕΝΤΕ ΟΒΕΧΟΥΝΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:25 +0000

Η Φουεντεοβεχούνα, που κατά λέξη σημαίνει “προβατοπηγή”, ήταν ένα ειρηνικό χωριό, ως τη στιγμή που εμφανίσθηκε ένας άρπαγας Διοικητής που με κάθε τρόπο ποδοπατούσε την τιμή και την υπόληψη των κατοίκων. Ο γενναίος λαός όμως της Φουντεοβεχούνα δεν μπόρεσε ν’ αντέξει για πολύ την κακή συμπεριφορά του αδίστακτου Διοικητή. Όλοι μαζί, άνδρες και γυναίκες ξεσηκώθηκαν, αγανακτισμένοι από την άδικη και τυραννική συμπεριφορά του και τον σκότωσαν. (Απόσπασμα από τον πρόλογο της έκδοσης)

ΘΕΑΤΡΟ #47 ΤΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:25 +0000

Ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος, για τους ιστορικούς, σήμανε τυπικά το πέρασμα σ’ ένα άλλο στάδιο, αυτό της ειρήνης. Ολόκληρη η ανθρωπότητα (που για πρώτη φορά συμμετείχε τόσο ολοκληρωτικά σ’ ένα πόλεμο, όπου και οι γέροι ακόμη, και τα γυναικόπαιδα, κλήθηκαν να προασπίσουν ό, τι κινδύνευε περισσότερο: δηλαδή η ανθρώπινη αξιοπρέπεια), είδε στο τέλος του πολέμου το οριστικό τέλος μιας παραφροσύνης, που την επιστροφή της απέκλειε αυτόματα η μνήμη της φρίκης των στρατοπέδου συγκεντρώσεως, κι η απόφαση των ηγετών του κόσμου -όσο κι αν αργότερα αποδείχτηκε φενάκη- να μην επιτρέψουν πια στο ανθρώπινο κτήνος μια δεύτερη μετενσάρκωση. Όχι στον πόλεμο! Όχι στην πείνα! Όχι στον παραλογισμό! ήταν η γενική απαίτηση, τουλάχιστο των λαών.
Οι διανοούμενοι, είδαν στο τέλος του πολέμου τη μοναδική ευκαιρία για μια ριζική αναδιάρθρωση των πολιτικών θεσμών, για μια διαρκή ειρήνη που θα προστατευόταν νομοθετικά απέναντι σε κάθε επιβουλή νέου πολέμου, τη μοναδική ευκαιρία για το ξάνοιγμα προς τον πολυπόθητο σοσιαλισμό. […] (Από τον πρόλογο του Φώντα Κονδύλη)

ΘΕΑΤΡΟ #49 ΜΕΤΑΦΥΣΙΚΗ ΤΟΥ ΜΟΣΧΑΡΙΟΥ ΜΕ ΤΑ ΔΥΟ ΚΕΦΑΛΙΑ

locomotiva — Sun, 17 Nov 2019 07:30:25 +0000